Şehir Nabzı Günlüğü Yazılar

Psikolojik Bir Mercekten “Sorgu Hakimliği”ne Kısa Bir Giriş İnsan zihnini ve davranışını anlamaya çalışırken bazen en basit görünen sosyal roller bile derin psikolojik dinamikler barındırır. “Sorgu hakimliği” terimi ilk bakışta adli bir kavram gibi görünse de, bilişsel ve duygusal süreçlerle örülü bir deneyimi temsil eder. Bu yazıda, insanın düşünme, hissetme ve diğerleriyle etkileşim kurma biçimleri üzerinden sorgu hakimliği kavramını inceliyorum. Okuyucu olarak kendi içsel deneyimlerinizi de sorgulamanızı sağlayacak sorularla metne eşlik edeceğim. Sorgu Hakimliği Nedir? Sorgu hakimliği, geleneksel hukuk sistemlerinde bir yargıcın sorgu süreçlerini yönlendirdiği bir rolü ifade eder. Ancak bu kavramı psikolojik açıdan ele aldığımızda, bir kişinin bilgi elde…

Patlamalı Ses Nedir? Pedagojik Bir Bakış Hepimiz bir şeyler öğrenirken bazen bir anda zihnimizde bir patlama gibi bir “aha!” anı yaşarız. Bir sorunun cevabını aniden fark ettiğimizde, bir parça puzzle’ın yerine oturduğunu gördüğümüzde, beynimizde tam bir “patlamalı ses” duyulmuş gibi hissederiz. Bu anlar, öğrenmenin en özel ve dönüştürücü anlarıdır. Ancak, patlamalı ses yalnızca içsel bir deneyim değil; eğitimde, özellikle de pedagojik yaklaşımlarda, öğrenme sürecine dair çok daha derin anlamlar taşır. Bu yazıda, patlamalı sesin pedagojik bakış açılarıyla nasıl ilişkilendirilebileceğini ve eğitimdeki yerini keşfedeceğiz. Bir öğrenciye ilk kez bir kavramın öğretildiği anı düşünün. O karmaşık formül, bir dilin gramer kuralı ya…

Maya Probiyotik Midir? Antropolojik Bir Perspektiften Bir sabah kahvesinin yanında Maya yoğurdu yiyen birinin, bu yemeğin bir “probiyotik” olup olmadığını sorgulaması, aslında düşündürmeye değer bir sorudur. Kültürler arasında yemek, sadece biyolojik bir ihtiyaçtan öte bir anlam taşır. Bir toplumun yemek alışkanlıkları, tarihsel, toplumsal, ekonomik ve dini bağlamlarla şekillenir. Bu yazıda, Maya’nın probiyotik olup olmadığını sorgularken, aslında daha büyük bir soruya yaklaşacağız: Kültürler, sağlık, gıda ve kimlik arasındaki bağları nasıl oluşturur? Maya, hem yediklerimizi hem de kültürel kimliğimizi şekillendiren bir besin mi, yoksa yalnızca bir gıda maddesi mi? Kültürlerin çeşitliliğini keşfetmeye hevesli bir insan olarak, bu soruya derinlemesine bakacağız. Maya ve…

Aşırı Sinirlenmeye Hangi İlaç İyi Gelir? Hepimiz bir noktada aşırı sinirlenmişizdir. Trafikte birileri önünüzü kesmiştir, bir iş arkadaşınız sizin projeyi çalmaya kalkmıştır ya da bazen sadece yorgunluk ve stresin birleşimiyle bütün bir dünya üzerinize geliyormuş gibi hissedersiniz. İşte o anlarda insanın aklından “Aşırı sinirlenmeye hangi ilaç iyi gelir?” sorusu geçebilir. Ama şunu hemen belirteyim: Sinirlerinizin uçtuğu anlarda, ilaçlar her zaman en iyi çözüm değil. Fakat bazı durumlar var ki, bu sorunun cevabı, her zamankinden biraz daha karmaşık. Sinirlenmek: Biyolojik Olarak Neden Olduğunu Anlayalım İlk önce, sinirlenmenin ne olduğunu anlamak gerek. Sinirlenmek, aslında vücudumuzun hayatta kalmak için evrimsel olarak geliştirdiği bir…

Elektrik Akımının Temel Büyüklüğü: Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Bir Sosyolojik Analiz Elektrik akımı, modern toplumların temel yapı taşlarından biridir. Kendi hayatlarımızda enerjiyle sürekli iç içe yaşamamız, çoğu zaman bu karmaşık mekanizmayı gündelik deneyimlerden soyutlayarak unutmamıza yol açar. Elektrik akımının toplumsal yapılar ve bireylerin etkileşimindeki rolü ise çoğu zaman göz ardı edilen bir olgudur. Enerjinin toplumsal anlamda taşıdığı güç ve etkiler, toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve güç ilişkilerinin şekillendiği alanlardır. Bu yazının amacı, elektrik akımının yalnızca teknik bir kavram olmanın ötesinde, toplumsal yapılarla nasıl iç içe geçtiğini keşfetmektir. Elektriğin, bireylerin yaşamlarına nasıl dokunduğuna ve toplumdaki eşitsizliklerle nasıl…

Kaynakların Kıtlığına Dair Bir Giriş: İnsan, Seçimler ve “Musiki mi Musiki mi?” Mikrofonun önünde sadece bir ekonomist değil, günlük hayatta kaynakların kıtlığı ve seçimlerin sonuçları üzerine düşünen herkes durur. Zamanımız sınırlıdır; dikkatimiz, para birikimimiz, hatta duygusal enerjimiz sınırlıdır. Bir konser biletine harcanan para ile yeni ekipman almak arasında seçim yapmak zorunda kalmak; pandemi sonrası müzik trendlerine yatırım mı yoksa eğitime mi öncelik vermek gerektiğini tartışmak hep bu kıtlığın ürünüdür. “Musiki mi musiki mi?” sorusu, yüzeyde benzer iki olasılığı ayırt etme çabası gibi görünse de aslında ikame seçenekler arasındaki seçimlerin ekonomik bir alegorisidir. Bu yazıda bu soruyu mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal…

Anestezi Hemşiresi Sayısal Mı? Farklı Yaklaşımlar ve Perspektifler Anestezi hemşiresi olmak, hem teknik bilgi hem de insani beceriler gerektiren, oldukça özel bir meslek. Peki, anestezi hemşiresi olmak için gerekli yetkinlikler sayısal mı, yoksa daha çok insani yönler mi ön planda? İçimdeki mühendis, “Bu tamamen sayısal bir meslek. Matematiksel düşünme ve teknik bilgi gerektiriyor” diyor. İçimdeki insan tarafı ise, “Hayır, burada aynı zamanda duygusal zekâ ve insana dokunma becerisi de çok önemli,” diye yanıtlıyor. Her iki bakış açısını da ele alarak, anestezi hemşiresinin işini anlamaya çalışalım. Sayısal Yön: Teknik Bilgi ve Analitik Düşünce İçimdeki mühendis böyle diyor: “Anestezi hemşiresinin mesleki yetkinlikleri,…

Çorum Alaca Hangi Türk Boyundandır? Antropolojik Bir Perspektiften Kültürel Kimlik ve Zenginlik Kültürler, insanın geçmişini, kimliğini ve toplumsal yapısını şekillendiren çok önemli yapılar olarak, bizlere sadece tarihsel değil, aynı zamanda sosyal ve psikolojik bir derinlik sunar. Her bir kültür, insanın dünyayı algılayışını, değerlerini, inançlarını ve ritüellerini belirler. Gittiğimiz her yerde, bir kültürün izlerini keşfederken, kendimizi de tanıma fırsatı buluruz. Peki, bir köyün, bir kasabanın kimliğini ne belirler? Bize neyi anlatır? Çorum’un Alaca ilçesi de tam bu soruları gündeme getiren bir yer. Alaca, Orta Karadeniz bölgesinin Çorum iline bağlı bir ilçedir ve burada yaşayan halk, Türk kültürünün bir parçası olarak zengin…

Türkiye – Avusturya (2024): Goller Kim Attı ve Ekonomi Perspektifiyle Bir Okuma 2 Temmuz 2024’te EURO 2024 son 16 turunda Türkiye ile Avusturya arasında oynanan maçta Türkiye, sahadan 2–1 galip ayrıldı. Türkiye’nin her iki golünü de Merih Demiral attı (1′ ve 59′), Avusturya’nın tek golünü ise Michael Gregoritsch kaydetti. ([TRTSpor][1]) Bir futbol karşılaşmasının skorunu bilmek kolaydır; ama bu skorun ardında yatan dinamikleri mikroekonomiden makroekonomiye, davranışsal ekonomiden kamu politikalarına kadar irdelemek, bize toplumsal tercihler, kıt kaynaklar ve fırsat maliyetleri gibi kavramların nasıl işlediğini gösterebilir. Aşağıda, bu perspektifleri birleştirerek Türkiye – Avusturya maçını bir ekonomik olgu gibi okumaya çalışacağız. Mikrodüzey Perspektif: Bireysel Kararlar ve Fırsat Maliyeti Bireysel Oyuncu Kararları: Kaynak Tahsisi ve…

iPhone Sessizdeyken Neden Titremiyor? – Pedagojik Bir Bakış Teknoloji, hayatımızın her alanına nüfuz etti ve günümüzde hemen hemen her birey bir akıllı telefona sahip. Ancak, bu teknolojik araçlar bazen beklenmedik bir şekilde şaşırtıcı ve kafa karıştırıcı olabilir. Örneğin, iPhone’un sessiz modda iken titrememesi, bazı kullanıcılar için bir sorun haline gelebilir. Basit gibi görünse de, bu sorunun ötesinde, aslında teknoloji, öğrenme süreçlerimizi ve algılarımızı nasıl etkiliyor? Akıllı telefonların eğitim ve öğretim üzerindeki etkilerini anlamak, sadece modern araçların kullanımını öğrenmek değil, aynı zamanda daha derin düşünme becerilerini ve pedagojik anlayışları geliştirmeyi de gerektiriyor. Bazen, küçük bir problem ya da rahatsızlık gibi görünen…