Kategori: Makaleler

Doğal Haklar Nedir Felsefe? Hayat bazen gerçekten tuhaf olabiliyor. Bir yanda kahve almak için gittiğimiz kafede karşımıza çıkan menüde ‘doğal haklar’ gibi felsefi kavramlarla yüzleşiyoruz. Evet, yanlış duymadınız; bir sabah kafede kahvemi alırken, siparişin üzerine “doğal haklar nedir felsefe?” diye yazılı bir yazıyı görünce kafamda bir şimşek çaktı. “Doğal haklar” diye bir şey var ama, nedir bu doğal haklar? Hem bir kısımda, kahvemi içerken bir yandan düşündüm: “Benim de doğal haklarım var mı?” Evet, o kadar derin bir soruydu ki. Doğal Haklar, Doğal Mı? Şimdi, ben İzmir’de yaşayan, hayatı biraz esprili ama içten içe her şeyin anlamını sorgulayan biriyim. Her…

İznik Kimin Zamanında Fethedildi? Felsefi Bir Bakış Açısı Tarih, insanlık için yalnızca geçmişin bir kaydı değildir; aynı zamanda bugünün anlamını da sorgulayan bir aynadır. Her dönemin, her olayın, her büyük fetih ve zaferin, sadece belirli bir zaman diliminde yaşanmış bir “gerçeklik” olduğunu kabul etsek de, bu olayların bizlere söyledikleri çok daha derindir. Bir örnek üzerinden ilerleyelim: İznik’in fethi, 1331 yılında Osmanlı İmparatorluğu tarafından gerçekleştirildi. Bu olay, sadece askeri bir zaferin ötesinde, toplumların kolektif bilinçlerinde önemli izler bırakmış bir dönemeçtir. Ancak bir soru da buradan doğuyor: Bu tür tarihi olayları anlamaya çalışırken, bizler ne kadar doğru bilgiye ulaşabiliyoruz? Bütün bu bilgilerin…

Rüyada Yeşil Fasulye Toplamak: Psikolojik Bir Bakış Herkesin yaşamında bazen bir şeyler “görünür”, bazen ise “görünmez” olur. Rüyalar, bilinçaltımızın sesini duyurmasının bir yoludur. Rüya görmek, insan zihninin karmaşık ve derin bir işlemidir ve rüya tabirleri, insan ruhunun gizemli dünyasına dair bir yol haritası sunabilir. Ancak bu harita, çoğu zaman net değil; çünkü rüyalar, bireyin bilinçaltındaki çok farklı duygusal, bilişsel ve toplumsal süreçlerin bir yansımasıdır. Peki, rüyada yeşil fasulye toplamak ne anlama gelir? Bu soruyu psikolojik bir mercekten incelemek, yalnızca sembolizmin ötesine geçmemize, aynı zamanda bilinçaltımızın nasıl çalıştığını anlamamıza yardımcı olabilir. Rüyaların Psikolojik Temelleri: Bilişsel, Duygusal ve Sosyal Boyutlar Rüyaların anlamını…

Yüksekokul Ayrı Mı Yazılır, Bitişik Mi? Kültürler Arasında Dilin Akışı ve Kimlik Üzerine Düşünceler Dünyanın dört bir yanındaki insanlar, farklı ritüeller, semboller ve diller aracılığıyla kendilerini tanımlar. Bir kelimenin yazılış şekli bile, bir toplumun kültürel yapısının, tarihinin ve kimliğinin ne kadar derinlikli olduğunu gösteren bir ipucudur. İşte tam da bu noktada, belki de birçoğumuzun farkında olmadığı bir soruyla karşı karşıya kalıyoruz: “Yüksekokul ayrı mı yazılır, bitişik mi?” Bu, basit bir dil meselesi gibi görünse de, aslında toplumların dil kullanma biçimleri ve kimlik inşa süreçleri hakkında çok daha derin bir anlam taşıyor. Bu yazıda, bu basit soruyu, antropolojik bir bakış açısıyla…

Kimler Tekfir Edilebilir? Pedagojik Bir Bakış Öğrenmek, insanın hem bireysel hem de toplumsal olarak dönüşümünü sağlayan güçlü bir süreçtir. Eğitim yalnızca bilgi aktarmaktan ibaret değildir; doğru yönlendirmelerle, insanın düşünsel dünyasında köklü değişikliklere yol açabilir. Ancak, bu dönüşümün sınırları bazen belirsizleşir ve bazen de bireylerin ya da grupların, toplumsal normlara ya da dini öğretilere aykırı düşünceler geliştirmesi sonucunda “tekfir” gibi ciddi bir kavram gündeme gelir. Tekfir, birini dinsiz ya da inançsız olarak ilan etme eylemidir, ancak bu kavram çok daha karmaşık ve toplumsal dinamikleri derinden etkileyen bir süreçtir. Bu yazıda, “kimler tekfir edilebilir?” sorusunu ele alırken, pedagojik bir bakış açısıyla öğrenmenin,…

Hüseyin Cahit Yalçın’ın Anı Türündeki Eserleri ve Antropolojik Bir Perspektif Dünya, insanlık tarihinin farklı köylerinde ve şehirlerinde şekillenen zengin kültürler ve geleneklerle örülmüş bir yapıdır. Her kültür, kendine özgü ritüelleri, sembollerini, akrabalık yapılarını, ekonomik sistemlerini ve kimliklerini oluşturur. Bu zengin çeşitliliği anlamak, kültürler arası empati kurmak, yalnızca farklı halkları anlamakla kalmaz; aynı zamanda insan olmanın derinliklerine inmeyi de sağlar. Hüseyin Cahit Yalçın’ın anı türündeki eserleri de, toplumları anlamanın, kültürlerin içindeki bireylerin kimlik arayışlarını keşfetmenin önemli bir yoludur. Bu yazıda, Yalçın’ın anı türündeki eserlerini antropolojik bir bakış açısıyla inceleyeceğiz. Yalçın’ın eserleri, sadece bireysel bir hayatı anlatmanın ötesinde, dönemin toplumsal yapısını, ekonomik…

Gizemli Ada Mençuna: Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Eleştiri Siyasetin doğasında, insanın özgürlüğü ile sınırlılıkları arasında sürekli bir gerilim bulunur. Bu gerilim, iktidarın varlığından, toplumların kurumsal yapılarından ve ideolojilerin şekillendirdiği dünya görüşlerinden kaynaklanır. Bir yanda güçlü bir iktidarın despotik etkisi, diğer yanda bireysel özgürlüğün sınırsız savunusu; bir yanda kurumsal düzenin sabırlı yapıları, diğer yanda bu yapıların sürekli sorgulanan meşruiyeti… Tüm bunlar toplumsal düzenin karmaşık örüntüsünü oluşturur. Ancak bu karmaşa içinde, siyasetin “iyi”sinin ne olduğuna dair sorular hâlâ netleşmemiştir. Ve işte tam bu noktada, tıpkı gizemli bir ada gibi karşımıza çıkan Mençuna, bir metafor olarak toplumsal ve siyasal yapıları, güç ilişkilerini ve…

İşaretleyerek Okuma: Felsefi Bir Perspektiften Giriş: Anlamın İzinde Kaybolan Yollar Bir gün, bir metin okurken parmaklarımızın sayfa üzerinde gezindiğini, kelimeleri “işaretlediğimizi” fark ettik. Bu, sadece fiziksel bir hareket miydi yoksa anlamı derinlemesine kavramaya yönelik bir çaba mı? Hangi noktada anlam, kelimelerin ötesine geçip, okuyucunun zihnine yerleşiyor? Okuma eylemi, geçmişin ve geleceğin bir arada var olduğu, bir insanın dünyayı anlamlandırmaya çalıştığı bir yolculuk değil midir? Ancak, modern okuma alışkanlıkları giderek daha farklı şekillerde evriliyor. Bilgiye ulaşmanın sayısız yolu varken, gözlerimiz artık sadece satırlarda değil, ekranlarda, semboller üzerinde, renkli metinlerde de geziniyor. Peki, işaretleyerek okuma nedir? Bize ne ifade eder? Bu yazıda,…

C vitamini antioksidan mı? C vitamini, her gün kullandığımız ama aslında ne kadar işlevsel olduğunu pek düşünmediğimiz bir vitamin. Hani şu, bir kış günü grip olmamak için bol bol içtiğimiz, her sabah kalktığımızda “Bir portakal suyu içeyim, C vitamini almış olurum” diye düşündüğümüz o vitamin… Ama gerçekten de C vitamini, antioksidan mı? Yoksa bu sadece bir şehir efsanesi mi? Bu yazıyı yazmaya başlarken, kendi kafamda da netleşmeyen bazı sorular vardı. O yüzden gelin, birlikte bu soruyu biraz daha yakından inceleyelim. C Vitamininin Tarihçesi ve Popülerliği Aslında C vitamini, tarih boyunca çok konuşulmuş, merak edilmiş bir besin. 18. yüzyılda, denizciler arasında…

Psikolojik Bir Mercekten “Sorgu Hakimliği”ne Kısa Bir Giriş İnsan zihnini ve davranışını anlamaya çalışırken bazen en basit görünen sosyal roller bile derin psikolojik dinamikler barındırır. “Sorgu hakimliği” terimi ilk bakışta adli bir kavram gibi görünse de, bilişsel ve duygusal süreçlerle örülü bir deneyimi temsil eder. Bu yazıda, insanın düşünme, hissetme ve diğerleriyle etkileşim kurma biçimleri üzerinden sorgu hakimliği kavramını inceliyorum. Okuyucu olarak kendi içsel deneyimlerinizi de sorgulamanızı sağlayacak sorularla metne eşlik edeceğim. Sorgu Hakimliği Nedir? Sorgu hakimliği, geleneksel hukuk sistemlerinde bir yargıcın sorgu süreçlerini yönlendirdiği bir rolü ifade eder. Ancak bu kavramı psikolojik açıdan ele aldığımızda, bir kişinin bilgi elde…