Hâkim Ara Karardan Rücu Edebilir Mi? Bir Mahkeme Hikayesi
Bazen hayat, mahkemeye çıkmak gibi olur. Bir karar verilmiş gibidir ama hâlâ her şey belirsizdir. Dün gece kaybolmuş bir dosyaya baktım. İçinde bir dava vardı, bir soru vardı: “Hâkim ara karardan rücu edebilir mi?” Yani, bir hâkim verdiği ara karardan geri dönebilir mi? Bu soruyu merak ederken, kafamda çok farklı şeyler dönmeye başladı. Ve belki de bu soru, hiç beklemediğim bir şekilde kendi hayatımda karşılaştığım bir soruya dönüştü.
O Anki Karar
Bir sabah, kaybolan dosyayı bulduğumda, okudukça tüm duygularım karıştı. Bir davada hâkim ara karar verir ve süreç bir şekilde devam eder. Ama bir hâkim, bir kararın üzerinden ne kadar zaman geçerse geçsin, geri adım atabilir mi? Hangi durumlarda bu mümkündür? Bu soruya tam bir cevap veremediğimi düşündüm ama bir yandan da kendi içimde, bir ara kararımı sorgulamak gibi bir his belirdi. Birkaç yıl önce, hayatımda verdiğim bir kararı hatırladım: Kayseri’deki evimi bırakıp büyük bir şehre gitmeye karar vermiştim.
Rücu Etmenin Korkusu ve Cesareti
O zamanlar, hayatımda bir karar almak beni çok korkutuyordu. Ya doğru değildiyse? Ya bu büyük şehirde kaybolursam? Ya işler hiç de düşündüğüm gibi gitmezse? Bazen hâkimlerin de böyle hissettiğini düşündüm. Bir karar verirken, o an her şey doğruymuş gibi görünse de, sonrasında o kararın ne kadar doğru olduğunu sorgulamaya başlayabilirler. Gerçekten de, bir ara karardan rücu etmek bazen daha akıllıca olabilir, değil mi? Yani hayat, hatalarla dolu, ama onları kabullenmek de cesaret ister.
Hâkimlerin ara karardan geri dönmesi ne kadar zor olsa da, ben o kadar basit düşünmüyordum. Kendime sormaya başladım: Bir kararın yanlış olduğuna kanaat getiren biri, bu karardan dönmeye karar verir mi? Ya da bir hatayı fark eden hâkim, o hata üzerinde durmak ve yeniden değerlendirmek ister mi? Bu soruyu sadece hukuk çerçevesinde değil, kişisel hayatımda da sormaya başladım.
Bir Anlık Karar, Bir Ömürlük Etki
Bir gün, bir arkadaşım bana “Hayatındaki her kararı, en doğru karar olarak kabul etmek zorunda değilsin,” demişti. O an hissettiğim hayal kırıklığı ve içsel baskı, yıllarca düşündüğüm bir konuya ışık tutmuştu. İnsan, bir karar verdikten sonra, geri dönmeyi ya da rücu etmeyi, yani yanlış bir karar verdiğini kabul etmeyi gerçekten cesaret bulabilir mi? Bir hâkim gibi, sonrasında dönülmez bir yola girerken, bizler de neden arkamıza bakmak istemeyelim?
Hâkim Ara Karardan Rücu Eder Mi?
Yani, hayatta verdiğimiz kararlardan rücu edebilir miyiz? Gerçekten, bir hâkim bir kararından dönerek yeni bir adım atabilir mi? Tabii ki, hukukta bazı durumlarda, hâkim verilen ara kararları gözden geçirebilir, çünkü hukuk da esnektir, insan da… Her şeyin bir çözümü olduğu gibi, kaybolmuş bir dosya ya da hata yapmış bir karar da geri alınabilir. Ama bu durum yalnızca doğru karar alındığında mümkündür. Kendi hayatımda da, bazen yanlış bir adım atıp sonrasında o adımı geri almak istesem de, her zaman bir fırsat olmadığını fark ettim.
O gün, mahkemede yaşadığım o karar karmaşasını düşündüm. Geriye dönüp bakmak, aslında ne kadar zor olsa da, bazı hataları kabul etmek gerekiyor. Ben de tıpkı bir hâkim gibi, geçmişte verdiğim kararları gözden geçirebilir miyim? Veya, “Ya başka bir karar alsaydım?” sorusu, bir şekilde içimdeki kaygıları törpülememi sağladı. O kararları tekrar alabilir miydim? Hangi durumda, insan geri adım atabilir? Bir hata yaptıysan, başka bir çözüm yolu bulmak mümkün olabilir mi? Belki de bazen, en doğru karar, verdiğin kararın yanlış olduğunu kabul edebilmekte gizlidir.
Hayatımda Geri Dönüşüm
Kayseri’den İstanbul’a taşınmak, her ne kadar yeni bir fırsat sunmuş olsa da, bazen o eski evime dönme isteğiyle uyanıyorum. Geri dönmeyi istemek, kararsız olmak, korkmak… O karar verdiğimiz anda her şey çok net gibi görünse de, zaman geçtikçe yeni duygular gelişiyor. İnsanlar, verilen kararları sorgulayabilirler. Tıpkı bir hâkimin ara kararından rücu edebilmesi gibi, bizler de yaşadığımız hayatta bazen kararlarımızdan geri adım atabiliriz.
Ama bu geri adımlar, kaybolmuş dosyaların yeniden bulunması gibidir. Bir hata ya da yanlış karar seni eksik yapmaz, aksine seni daha güçlü bir hâle getirebilir. O yüzden, bir hâkim gibi, bazen insan da hatalarından geri dönmeli ve doğru yolda ilerlemeli. Hatalarımızla büyüyoruz; her bir yanlış karar, doğruya giden bir yol açar.
Sonuç: Kararların Ardında Kalan İzler
Hayatımda verdiğim bir kararın, yaşadıkça doğru olup olmadığını sorguladım. Ama bir şekilde biliyorum ki, hayat da tıpkı hukuk gibi, bazen verdiğimiz kararların geriye dönülmesini ister. Bu yazıyı yazarken, hayatımın her alanında, bir mahkeme gibi verilen kararların sonuçlarıyla yüzleşiyorum. Bazen, hayal kırıklığı, bazen heyecan, ama her zaman umut var. Hâkimlerin kararlarından dönmesi gibi, ben de hayatımda rücu edebilir ve yeni bir yol çizebilirim.